آخرین بهروزرسانی: ۱۴۰۴/۱۱/۲۵ ساعت ۱۱:۴۷
این یکی از رایجترین سوءتفاهمهای دندانپزشکی است. خیلیها فکر میکنند اگر چند روز آنتیبیوتیک بخورند، عفونت دندان کاملاً درمان میشود. اما بیایید علمی و شفاف نگاه کنیم.
آیا آنتیبیوتیک بهتنهایی عفونت دندان را درمان میکند؟
پاسخ کوتاه: در بیشتر موارد، نه.
چرا آنتیبیوتیک به تنهایی کافی نیست؟
عفونت دندان معمولاً زمانی اتفاق میافتد که باکتریها وارد پالپ (عصب) شدهاند. وقتی عصب میمیرد یا عفونت داخل کانال ریشه شکل میگیرد، آن ناحیه دیگر خونرسانی مؤثر ندارد. آنتیبیوتیکها از طریق جریان خون به محل عفونت میرسند. اگر خونرسانی داخل کانال از بین رفته باشد، دارو عملاً به مرکز عفونت نمیرسد.
در نتیجه:
- درد ممکن است موقتاً کمتر شود
- تورم کاهش پیدا کند
- اما منبع عفونت همچنان باقی میماند
مثل این است که روی یک آتش زیر خاکستر آب بپاشید، ولی زغالهای داغ را برندارید.
چه زمانی آنتیبیوتیک تجویز میشود؟
آنتیبیوتیک معمولاً در شرایط خاص استفاده میشود، مثل:
- وجود تورم منتشر صورت
- تب یا علائم سیستمیک
- گسترش عفونت به فضاهای عمقی
- بیمار با سیستم ایمنی ضعیف
در این موارد آنتیبیوتیک کمککننده است، اما جایگزین درمان اصلی نیست.
درمان اصلی عفونت دندان چیست؟
برای حذف منبع عفونت باید یکی از این اقدامات انجام شود:
- درمان ریشه (عصبکشی) برای خارج کردن بافت عفونی
- تخلیه آبسه
- یا در موارد غیرقابلحفظ، کشیدن دندان
تا زمانی که باکتریها و بافت مرده از داخل دندان خارج نشوند، عفونت پتانسیل برگشت دارد.
خطر مصرف خودسرانه آنتیبیوتیک
مصرف خودسرانه یا ناقص آنتیبیوتیک میتواند:
- باعث مقاومت میکروبی شود
- علائم را موقتاً پنهان کند
- تشخیص را به تأخیر بیندازد
- عفونت را به شکل مزمن تبدیل کند
بدن انسان آزمایشگاه تجربی نیست؛ هر دارویی جای مشخصی دارد.
چه زمانی باید سریع مراجعه کرد؟
اگر عفونت با این علائم همراه باشد:
- تورم شدید
- مشکل در بلع یا تنفس
- تب بالا
- درد شدید و ضرباندار
نیاز به مراجعه فوری وجود دارد، چون عفونتهای دندانی در موارد نادر میتوانند خطرناک شوند.
جمعبندی ساده و علمی:
آنتیبیوتیک ممکن است علائم عفونت دندان را کنترل کند، اما بهتنهایی منبع عفونت را از بین نمیبرد. درمان قطعی معمولاً نیاز به مداخله دندانپزشکی دارد.
