آخرین به‌روزرسانی: ۱۴۰۵/۰۷/۱۴ ساعت ۱۸:۰۵
درد دندان هنگام جویدن ممکن است با یک لقمه شروع شود و چند لحظه بعد فروکش کند. وقتی ظاهر دندان سالم است، پیدا کردن علت دشوارتر می‌شود. ترک پنهان یکی از احتمال‌هاست، اما پوسیدگی یا پرکردگی لق نیز می‌تواند درد مشابه ایجاد کند. این راهنما کمک می‌کند نشانه‌ها را دقیق‌تر توصیف کنید و بدانید چه زمانی برای معاینه اقدام کنید؛ تشخیص قطعی به بررسی دندان نیاز دارد.
چه نشانه‌هایی احتمال ترک دندان را مطرح می‌کنند؟
درد تیز و پراکنده هنگام گاز زدن یا درست موقع برداشتن فشار، به‌ویژه همراه حساسیت به سرد و گرم، می‌تواند با ترک مرتبط باشد. گاهی فرد نمی‌تواند مشخص کند کدام دندان درد می‌کند. حرکت بسیار جزئی بخش‌های دندان در امتداد ترک ممکن است بافت داخلی آن را تحریک کند. با پیشرفت آسیب، درد خودبه‌خودی نیز ممکن است ایجاد شود. با این حال، خطوط بسیار سطحی روی مینا معمولاً درد ندارند و با ترک عمیق یکسان نیستند. راهنمای انجمن متخصصان درمان ریشه آمریکا تفاوت این حالت‌ها را توضیح می‌دهد.
هر درد هنگام گاز زدن، ترک نیست
پوسیدگی، پرکردگی لق و آسیب پالپ، یعنی بافت نرم داخل دندان، از علت‌های دیگر درد تیز هنگام جویدن هستند. حساسیت کوتاه به سرد و گرم نیز ممکن است از تحلیل لثه یا نمایان شدن سطح ریشه باشد. بنابراین دیدن یک خط روی دندان یا نداشتن حفرهٔ واضح، برای تشخیص کافی نیست. اگر حساسیت پس از محرک طولانی می‌ماند یا درد خودبه‌خودی اضافه شده، موضوع را هنگام گرفتن وقت مطرح کنید. تصمیم دربارهٔ عصب‌کشی صرفاً بر پایهٔ شدت درد گرفته نمی‌شود و وضعیت بافت داخلی دندان باید بررسی شود.
دندانپزشک چگونه علت را بررسی می‌کند؟
شرح زمان شروع درد، سابقهٔ ترمیم و عادت فشار دادن دندان‌ها به تشخیص کمک می‌کند. نیروهای تکراری و دندان‌قروچه می‌توانند در ایجاد یا گسترش ترک نقش داشته باشند. معاینه ممکن است شامل بررسی تماس دندان‌ها، آزمون کنترل‌شدهٔ گاز زدن، آزمایش حساسیت پالپ، بررسی لثه و مشاهده با بزرگ‌نمایی یا نور باشد. تصویربرداری نیز در کنار معاینه ارزیابی می‌شود؛ یک عکس به‌تنهایی همیشه پاسخ کامل نمی‌دهد. بسته به یافته‌ها، بررسی تکمیلی لازم می‌شود. هنگام مراجعه، بگویید درد با فشار شروع می‌شود یا هنگام رها کردن آن و آیا سرما یا گرما هم محرک است.
درمان ترک دندان؛ ترمیم، روکش یا عصب‌کشی؟
درمان به محل و عمق ترک و وضعیت پالپ بستگی دارد. شکستگی محدود بخشی از تاج ممکن است با ترمیم یا روکش مدیریت شود. در ترک‌های عمیق‌تر، اگر پالپ آسیب دیده باشد، درمان ریشه یا عصب‌کشی همراه محافظت مناسب از تاج مطرح می‌شود. بعضی شکستگی‌های گسترده قابلیت حفظ ندارند، اما وجود ترک به‌خودی‌خود به معنای کشیدن دندان نیست. ترک مانند شکستگی استخوان جوش نمی‌خورد و روکش نیز تضمین مطلق جلوگیری از پیشرفت آن نیست. دربارهٔ امکان نگهداری، پیش‌آگهی و پیگیری دندان با پزشک گفت‌وگو کنید.
تا زمان معاینه چه کار کنیم؟
غذای نرم انتخاب کنید، با مسواک نرم بهداشت دهان را حفظ کنید و از نوشیدنی‌های خیلی سرد یا داغ دوری کنید. برای تسکین موقت، مسکن بدون نسخه را فقط در صورت مناسب بودن برای شرایط شما و مطابق بروشور مصرف کنید؛ مقدار بیشتر اثر بهتر و ایمنی بیشتری ندارد. راهکارهای تسکین موقت دندان‌درد در خانه جای درمان علت را نمی‌گیرند. از جویدن یخ، اجسام سخت و فشار اضافی بر دندان مشکوک پرهیز کنید.
چه زمانی مراجعه فوری لازم است؟
تورم صورت یا لثه، تب، طعم بد دهان و درد شدید می‌توانند نشانهٔ عفونت باشند و نیاز به ارزیابی فوری دندانپزشکی دارند. اگر تنفس، صحبت کردن یا بلع دشوار شده، تورم شدید دهان دارید یا چشم متورم و دردناک شده است، به اورژانس مراجعه کنید. کم شدن موقت درد، عفونت را منتفی نمی‌کند.
برای بررسی درد هنگام جویدن وقت بگیرید
اگر درد هنگام غذا خوردن تکرار می‌شود، برای بررسی علت و انتخاب درمان مناسب با کلینیک دندانپزشکی زاگرس در شهرک اکباتان تماس بگیرید. هنگام هماهنگی، محل درد، مدت علائم و وجود تورم یا تب را بیان کنید. رزرو آنلاین وقت معاینه یا تماس با ۰۲۱۴۵۱۳۹، قدم اول برای ارزیابی دندان است.
منابع
- AAE: ترک دندان و گزینه‌های درمان
- AAE: علائم دندان‌درد و علت‌های احتمالی
- AAE: گزارش تخصصی ترک دندان و شکستگی ریشه
- NHS: آبسه دندان و علائم هشدار
این مطلب برای آگاهی عمومی است و جای معاینه و تشخیص فردی را نمی‌گیرد. تصاویر برای این مقاله تولید شده‌اند؛ تصویر آموزشی شماتیک است و تصویر بیمار واقعی کلینیک نیست.
